വാഷിംഗ്ടൺ: ഹോർമൂസ് കടലിടുക്കിലൂടെ കപ്പലുകൾക്ക് സുരക്ഷിതമായ യാത്ര ഉറപ്പാക്കാൻ അമേരിക്ക ആരംഭിച്ചിരുന്ന 'പ്രോജക്ട് ഫ്രീഡം' എന്ന സൈനിക നടപടിയെ താൽക്കാലികമായി നിർത്തിവയ്ക്കുന്നതായി അമേരിക്കൻ പ്രസിഡന്റ് ഡോണാൾഡ് ട്രംപ് അറിയിച്ചു. എന്നാൽ ഇറാനെതിരായ കടൽ ഉപരോധം തുടരുമെന്നും അദ്ദേഹം വ്യക്തമാക്കി. ഇറാനുമായി സമ്പൂർണ കരാറിലേക്ക് കാര്യമായ പുരോഗതി കൈവരിച്ച സാഹചര്യത്തിലാണ് ഈ ഇടവേളയെന്നു ട്രംപ് സോഷ്യൽ മീഡിയയിലൂടെ അറിയിച്ചു.
പാകിസ്ഥാൻ ഉൾപ്പെടെ നിരവധി രാജ്യങ്ങളുടെ അഭ്യർത്ഥനയും ഇറാനെതിരായ സൈനിക നീക്കങ്ങളിൽ അമേരിക്ക നേടിയ വിജയവും പരിഗണിച്ചാണ് ഈ തീരുമാനം എടുത്തതെന്നാണ് ട്രംപ് വിശദീകരിച്ചത്. കരാർ ഒപ്പുവെക്കാനാകുമോ എന്ന് പരിശോധിക്കുന്നതിനായാണ് പ്രോജക്ട് ഫ്രീഡം താൽക്കാലികമായി നിർത്തുന്നതെന്നും അദ്ദേഹം കൂട്ടിച്ചേർത്തു.
സൈനിക നീക്കങ്ങൾക്ക് പിന്നാലെ നയതന്ത്ര ശ്രമങ്ങൾ ശക്തം
ഇറാനെതിരായ അമേരിക്കൻ സൈനിക നടപടി ഫെബ്രുവരിയിൽ ആരംഭിച്ചതായിരുന്നു. എന്നാൽ ഇപ്പോൾ ആ സൈനിക ഘട്ടം അവസാനിച്ചതായി യുഎസ് വിദേശകാര്യ സെക്രട്ടറി മാർക്കോ റൂബിയോ വ്യക്തമാക്കി. ഇനി പ്രധാന ശ്രദ്ധ ഹോർമൂസ് കടലിടുക്കിലൂടെ കപ്പലുകളുടെ സുരക്ഷിത ഗതാഗതം ഉറപ്പാക്കുന്നതിലാണെന്നും അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു.
ഇതിനിടെ റൂബിയോ റഷ്യൻ വിദേശകാര്യ മന്ത്രി സെർഗെയ് ലാവ്രോവുമായി ഫോണിൽ സംസാരിക്കുകയും ചെയ്തു. ഇറാനുമായി ബന്ധപ്പെട്ട വിഷയങ്ങൾ, റഷ്യ-അമേരിക്ക ബന്ധം, യുക്രെയ്ൻ യുദ്ധം തുടങ്ങിയവയാണ് ചർച്ചയായത്. റഷ്യയുടെ അഭ്യർത്ഥനപ്രകാരം നടന്ന ഈ സംഭാഷണം നിർണായക സമയത്താണ് നടന്നത്.
ട്രംപ് കഴിഞ്ഞ ആഴ്ച റഷ്യൻ പ്രസിഡന്റ് വ്ലാദിമിർ പുടിനുമായി നടത്തിയ ദീർഘസംഭാഷണത്തിലും ഇറാൻ വിഷയമുണ്ടായിരുന്നു. പ്രത്യേകിച്ച് ഇറാന്റെ ആണവ പദ്ധതികളുമായി ബന്ധപ്പെട്ട സമ്പുഷ്ട യൂറേനിയം വിഷയത്തിൽ സഹായം നൽകാമെന്ന് പുടിൻ അറിയിച്ചതായും ട്രംപ് പിന്നീട് വെളിപ്പെടുത്തി.
ഹോർമൂസ് കടലിടുക്കിലെ സംഘർഷാവസ്ഥ
ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ട എണ്ണ ഗതാഗത പാതകളിലൊന്നായ ഹോർമൂസ് കടലിടുക്ക് ഇപ്പോൾ കടുത്ത സംഘർഷാവസ്ഥയിലാണ്. ഇറാൻ ഈ കടലിടുക്ക് നിയന്ത്രിക്കാൻ ശ്രമിക്കുന്നതിനെ അമേരിക്ക ശക്തമായി എതിർക്കുന്നു. കടൽപാതയിലൂടെ പോകുന്ന കപ്പലുകൾക്ക് സുരക്ഷ നൽകാൻ പ്രോജക്ട് ഫ്രീഡം ആരംഭിച്ചതും അതിനാലാണ്.
ഇറാൻ കടലിടുക്കിൽ നിയന്ത്രണം സ്ഥാപിക്കാൻ ശ്രമിക്കുന്നത് അന്താരാഷ്ട്ര വ്യാപാരത്തിന് ഭീഷണിയാണ് എന്നാണ് റൂബിയോ പറഞ്ഞത്. മറ്റ് രാജ്യങ്ങളിൽ നിന്ന് പണം ഈടാക്കാനുള്ള നീക്കം അംഗീകരിക്കാനാവില്ലെന്നും അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു.
ഇതിനിടെ, ഇറാൻ സ്വന്തം രീതിയിൽ കടൽ ഗതാഗതം നിയന്ത്രിക്കാൻ പുതിയ സംവിധാനം പ്രഖ്യാപിച്ചിട്ടുണ്ട്. കടലിടുക്കിലൂടെ പോകുന്ന കപ്പലുകൾക്കെതിരെ കടുത്ത നടപടി സ്വീകരിക്കുമെന്ന് ഇറാന്റെ റവല്യൂഷണറി ഗാർഡ് നാവികസേന മുന്നറിയിപ്പും നൽകിയിട്ടുണ്ട്. ഇത് പ്രദേശത്തെ ആശങ്ക വർധിപ്പിക്കുന്നു.
സാമ്പത്തിക സമ്മർദ്ദവും ഉപരോധവും തുടരും
അമേരിക്ക ഇറാനെതിരെ കടുത്ത സാമ്പത്തിക ഉപരോധങ്ങളും തുടരുകയാണ്. കടൽ ഉപരോധവും സാമ്പത്തിക നിയന്ത്രണങ്ങളും അന്താരാഷ്ട്ര വ്യാപാരത്തെ സംരക്ഷിക്കാനാണെന്ന് റൂബിയോ പറഞ്ഞു. ഈ നടപടികൾ ഇറാനെ കൂടുതൽ സമ്മർദ്ദത്തിലാക്കുമെന്നാണ് അമേരിക്കയുടെ പ്രതീക്ഷ.
ഇതിനിടെ എണ്ണവില ഉയരുന്നത് സാധാരണ ജനങ്ങൾക്ക് ബാധകമാകുമെന്ന ആശങ്ക ട്രംപ് നിസാരവൽക്കരിച്ചു. ഇറാന്റെ ആണവ പദ്ധതികളെ തടയുന്നതിനായി നൽകേണ്ട ചെറിയ വില മാത്രമാണ് ഇതെന്നാണ് അദ്ദേഹം അഭിപ്രായപ്പെട്ടത്. ഇറാന്റെ സാമ്പത്തിക സംവിധാനം തകരാൻ സാധ്യതയുണ്ടെന്നും അദ്ദേഹം കൂട്ടിച്ചേർത്തു.
വീണ്ടും സൈനിക നടപടി?
ഇറാനുമായി കരാർ പരാജയപ്പെട്ടാൽ വീണ്ടും സൈനിക നടപടി ആരംഭിക്കാമെന്ന സൂചനയും ട്രംപ് നൽകി. ആവശ്യമായാൽ ബോംബാക്രമണം പുനരാരംഭിക്കാൻ തയാറാണെന്ന് അദ്ദേഹം വ്യക്തമാക്കി. എന്നാൽ നിലവിൽ നയതന്ത്രപരമായ പരിഹാരത്തിനാണ് മുൻഗണന നൽകുന്നതെന്ന് അദ്ദേഹം സൂചിപ്പിച്ചു.
അന്താരാഷ്ട്ര പിന്തുണ
ഹോർമൂസ് കടലിടുക്കിലെ സുരക്ഷ ഉറപ്പാക്കുന്നതിനായി നിരവധി രാജ്യങ്ങൾ അമേരിക്കയെ പിന്തുണയ്ക്കാൻ തയ്യാറായിട്ടുണ്ടെന്ന് റൂബിയോ പറഞ്ഞു. എന്നാൽ ആ രാജ്യങ്ങളുടെ പേരുകൾ വെളിപ്പെടുത്താൻ അദ്ദേഹം തയ്യാറായില്ല.
അതേസമയം, ഇറാന്റെ വിദേശകാര്യ മന്ത്രി അബ്ബാസ് അറാഘ്ചി ചൈന സന്ദർശിക്കുന്ന പശ്ചാത്തലത്തിൽ, ബീജിംഗ് ഇറാനോട് കടലിടുക്കിലെ സംഘർഷം കുറയ്ക്കാൻ നിർദേശം നൽകണമെന്ന് അമേരിക്ക ആവശ്യപ്പെട്ടു. ഇല്ലെങ്കിൽ ഇറാൻ അന്താരാഷ്ട്ര സമൂഹത്തിൽ ഒറ്റപ്പെടുമെന്ന മുന്നറിയിപ്പും നൽകി.
ഹോർമൂസ് കടലിടുക്കിലെ നിലവിലെ സാഹചര്യങ്ങൾ ആഗോള രാഷ്ട്രീയത്തെയും സാമ്പത്തിക രംഗത്തെയും നേരിട്ട് ബാധിക്കുന്നവയാണ്. അമേരിക്കയുടെ പ്രോജക്ട് ഫ്രീഡം താൽക്കാലികമായി നിർത്തിയെങ്കിലും ഉപരോധം തുടർന്നുകൊണ്ടിരിക്കുകയാണ്. ഇറാനുമായി കരാറിലേക്ക് നീക്കം നടക്കുന്ന സാഹചര്യത്തിൽ അടുത്ത ദിവസങ്ങൾ നിർണായകമാകും.
സൈനിക ശക്തിയും നയതന്ത്ര ശ്രമങ്ങളും ഒരുപോലെ മുന്നോട്ടു കൊണ്ടുപോകുന്ന അമേരിക്ക, ഇറാനെ അന്താരാഷ്ട്ര നിയമങ്ങൾ പാലിക്കാൻ നിർബന്ധിതമാക്കാൻ ശ്രമിക്കുകയാണ്. എന്നാൽ ഇറാനും കടുത്ത നിലപാട് തുടരുന്നതിനാൽ പ്രശ്നപരിഹാരം എളുപ്പമാകില്ലെന്ന ആശങ്ക നിലനിൽക്കുന്നു.
ഹോർമൂസ് കടലിടുക്കിലെ അമേരിക്കൻ നീക്കം താൽക്കാലികമായി നിർത്തി; ഇറാനുമായി കരാറിനു നീക്കമെന്ന് ട്രംപ്
