റിസര്വ് ബാങ്ക് ഓഫ് ഇന്ത്യയുടെ വിദേശ നിക്ഷേപ നടപടികള്ക്ക് മികച്ച പ്രതികരണമുണ്ടായെങ്കിലും ഇന്ത്യന് രൂപയുടെ മൂല്യം വര്ധിക്കാനുള്ള സാധ്യത തുലോം കുറവാണെന്ന് റോയിട്ടേഴ്സ് സര്വേ.
വിദേശ നിക്ഷേപകരുടെ തിരിച്ചുവരവും റിസര്വ് ബാങ്ക് ഓഫ് ഇന്ത്യ നടപ്പാക്കിയ വിദേശനാണയ ആകര്ഷണ നടപടികളും ഇന്ത്യന് സമ്പദ്വ്യവസ്ഥയ്ക്ക് ആശ്വാസം നല്കുന്നുണ്ട്. എന്നാല് അതിന്റെ നേട്ടം രൂപയുടെ മൂല്യവര്ധനയായി ഉടന് പ്രതിഫലിക്കാനിടയില്ലെന്നാണ് വിദേശനാണയ വിദഗ്ധരുടെ വിലയിരുത്തല്. റോയിട്ടേഴ്സ് നടത്തിയ സര്വേ പ്രകാരം അടുത്ത ഏതാനും മാസങ്ങളില് ഇന്ത്യന് രൂപ ഡോളറിനെതിരെ നിലവിലെ നിലവാരത്തിനടുത്ത് തന്നെ തുടരാനാണ് സാധ്യത.
അഞ്ച് മാസങ്ങള്ക്ക് ശേഷമാണ് ജൂലൈ മാസത്തില് വിദേശ സ്ഥാപന നിക്ഷേപകര് ഇന്ത്യന് ഓഹരി വിപണിയില് വീണ്ടുമെത്തിയത്. ഇത് വിപണിക്ക് ആത്മവിശ്വാസം പകര്ന്നിരുന്നു. അതോടൊപ്പം, ജൂണില് ആര് ബി ഐ പ്രഖ്യാപിച്ച വിദേശനാണയ ആകര്ഷണ നടപടികള്ക്ക് മികച്ച പ്രതികരണം കൂടി ലഭിച്ചതോടെ 40 ബില്യണ് ഡോളറിലധികമാണ് രാജ്യത്തേക്ക് ഒഴുകിയെത്തിയത്.
ഇത്രയും അനുകൂലമായ സാഹചര്യങ്ങളാണ് ഉള്ളതെങ്കിലും 2026-ല് ഇതുവരെ ഇന്ത്യന് രൂപ ഡോളറിനെതിരെ നേരിട്ട മൂല്യത്തകര്ച്ച ഏകദേശം ആറു ശതമാനമാണ്.
വിദേശ നിക്ഷേപം വര്ധിക്കുന്നത് സാധാരണഗതിയില് ഒരു രാജ്യത്തിന്റെ കറന്സിയെ ശക്തിപ്പെടുത്തുമെന്നാണ് സാമ്പത്തിക സിദ്ധാന്തം. എന്നാല് ഇന്ത്യയുടെ കാര്യത്തില് സ്ഥിതി വ്യത്യസ്തമാണെന്ന് വിദഗ്ധര് ചൂണ്ടിക്കാട്ടുന്നു.
മുന്കാലങ്ങളില് വിദേശനാണയ വിപണിയില് നടത്തിയ ഇടപെടലുകളുമായി ബന്ധപ്പെട്ട് ആര് ബി ഐക്ക് ഡോളറില് വലിയ ബാധ്യതകളുണ്ട്. ജൂണ് അവസാനത്തെ കണക്കുകള് പ്രകാരം ആര് ബി ഐയുടെ ഫോര്വേഡ് ഡോളര് ബാധ്യത 100 ബില്യണ് ഡോളറിലധികമാണ്. അതിനാല് പുതിയതായി എത്തുന്ന വിദേശനാണയത്തിന്റെ വലിയൊരു പങ്കും ഈ ബാധ്യതകള് നിറവേറ്റാനായി ഉപയോഗിക്കേണ്ടി വരും. അതുകൊണ്ടുതന്നെ രൂപയുടെ മൂല്യം ഉയര്ത്താന് ആര് ബി ഐക്ക് വലിയ ഇടപെടല് നടത്താന് കഴിയില്ലെന്നാണ് വിലയിരുത്തല്.
ആര് ബി എല് ബാങ്കിന്റെ മുഖ്യ സാമ്പത്തിക വിദഗ്ധ അനിത രംഗന്റെ അഭിപ്രായത്തില് 'വിദേശനാണയ ഒഴുക്ക് ആര് ബി ഐയുടെ ആവശ്യങ്ങള് നിറവേറ്റാന് മതിയാകുമെങ്കിലും അത് രൂപയുടെ മൂല്യം ഉയര്ത്താന് ഉപയോഗിക്കപ്പെടില്ല. അതിനാല് രൂപയ്ക്ക് വലിയ മുന്നേറ്റത്തിനേക്കാള് നിലവിലെ നിലവാരത്തില് തന്നെ തുടരുമെന്നതാണ് സാധ്യത.'
ജൂലൈ 31 മുതല് ഓഗസ്റ്റ് 5 വരെ നടത്തിയ റോയിട്ടേഴ്സ് സര്വേയില് പങ്കെടുത്ത 36 വിദേശനാണയ വിദഗ്ധരുടെ ശരാശരി പ്രവചനം അനുസരിച്ച് അടുത്ത മൂന്ന് മാസങ്ങളില് ഒരു ഡോളറിന് ഏകദേശം 95.25 രൂപ എന്ന നിലവാരത്തില് രൂപ തുടരാനാണ് സാധ്യത.
2027 ജനുവരി അവസാനത്തിലും ഇതേ നിലവാരം തന്നെയാണ് പ്രതീക്ഷിക്കുന്നത്. ഒരു വര്ഷത്തിനുശേഷം രൂപ വീണ്ടും ദുര്ബലമായി 95.95 എന്ന നിലവാരത്തിലെത്താമെന്നും സര്വേ സൂചിപ്പിക്കുന്നു.
അതായത്, വരും മാസങ്ങളില് രൂപയ്ക്ക് വലിയ ഉയര്ച്ചയോ താഴ്ചയോ ഇല്ലാത്ത പരിമിതമായ ചലനമാണ് പ്രതീക്ഷിക്കുന്നത്.
കറന്സിയുടെ മൂല്യം സംരക്ഷിക്കാന് പല രാജ്യങ്ങളിലെയും കേന്ദ്രബാങ്കുകള് പലിശനിരക്ക് ഉയര്ത്തിയിട്ടുണ്ടെങ്കിലും ആര് ബി ഐ ഇതുവരെ ആ മാര്ഗം സ്വീകരിച്ചിട്ടില്ല. കറന്സിയെ പിന്തുണയ്ക്കുന്നതിനെക്കാള് സാമ്പത്തിക വളര്ച്ചയ്ക്ക് മുന്ഗണന നല്കുന്ന സമീപനമാണ് ആര് ബി ഐ തുടരുന്നതെന്നാണ് വിലയിരുത്തല്.
റോയിട്ടേഴ്സിന്റെ മറ്റൊരു സര്വേയില് പങ്കെടുത്ത 72 സാമ്പത്തിക വിദഗ്ധരില് 68 പേരും റിപ്പോ നിരക്ക് 5.25 ശതമാനത്തില് തന്നെ തുടരുമെന്നാണ് പ്രവചിച്ചത്. 2027-ന്റെ തുടക്കംവരെയും പലിശനിരക്കില് വലിയ മാറ്റമുണ്ടാകില്ലെന്ന വിലയിരുത്തലും സര്വേയിലുണ്ട്.
വിദേശ നിക്ഷേപം വര്ധിക്കുന്നത് ഓഹരി വിപണിക്കും വിദേശനാണയ ശേഖരത്തിനും അനുകൂലമാണ്. എന്നാല് അതുകൊണ്ട് മാത്രം രൂപയുടെ മൂല്യം വേഗത്തില് ഉയരുമെന്ന് പ്രതീക്ഷിക്കാനാവില്ല. ആര് ബി ഐയുടെ പഴയ ഡോളര് ബാധ്യതകളും ആഗോള സാമ്പത്തിക അനിശ്ചിതത്വവും അമേരിക്കന് ഡോളറിന്റെ ശക്തിയും രൂപയുടെ മുന്നേറ്റത്തെ പരിമിതപ്പെടുത്തുമെന്നാണ് വിദഗ്ധരുടെ വിലയിരുത്തല്.